Thứ Hai, 23 / 4 / 2018 - 4:15 am

Phân loại TPCN dựa theo nguồn gốc nguyên liệu thực phẩm

>> Phân loại TPCN dựa trên chức năng phòng chống bệnh tật
>> Phân loại TPCN dựa theo nhóm chức năng phòng chống bệnh tật và sức khỏe giới tính, lứa tuổi

Hình ảnh chỉ mang tính chất minh họa.

Hình ảnh chỉ mang tính chất minh họa.

1. Thực phẩm chức năng có nguồn gốc thực vật

a. Đậu nành: đậu nành là thực phẩm truyền thống của nhiều nước trên thế giới kể cả Việt Nam. Trước đây người ta quan tâm nhiều đến giá trị dinh dưỡng protein của nó. Tuy nhiên, từ thập kỷ 90 đến nay, người ta còn chú ý nhiều đến các chất dinh dưỡng chức năng trong đậu nành. Nó là loại thực phẩm có khả năng phòng chống bệnh tim mạch, ung thư, bệnh loãng xương và những biểu hiện của hội chứng tiền mãn kinh.

b. Cà chua: Một số nghiên cứu gần đây cho thấy ăn nhiều cà chua làm giảm đáng kể nguy cơ mắc ung thư tiền liệt tuyến, ung thư vú, ung thư tuyến tiêu hoá, ung thư cổ tư cung, ung thư bàng quang, ung thư da và phổi. Cà chua còn làm giảm nguy cơ nhồi máu cơ tim. Người ta cho rằng, khả năng phòng chống bệnh ung thư và tim mạch ở cà chua là do chất Lycopen, một dạng của Caroten có khả năng chống oxy hóa mạnh.

c. Tỏi: Tỏi là thực phẩm chức năng thường được sử dụng nhất. Người ta cho là tỏi có vai trò rất quan trọng trong việc nâng cao sức khỏe cho con người. Nó có khả năng phòng bệnh ung thư, nó còn có chất kháng sinh thực vật tự nhiên, chống tăng huyết áp và giảm cholesterol trong máu. Trong tỏi có chứa nhiều hợp chất chứa lưu huỳnh tan trong nước và tinh dầu tạo nên mùi vị rất rõ và đặc trưng, nhờ vậy giúp cho tỏi có được những tác dụng  y học trong việc phòng chống bệnh tật. Tỏi còn các tác dụng làm giảm nguy cơ mắc các chứng bệnh tim mạch và huyết áp.

d. Các loại rau cải (Broccoli và Cruciferous Vegetables): trong nhiều nghiên cứu dịch tế học cho thấy, những người tiêu thụ nhiều rau họ cải, đặc biệt là cải bắp, suplơ đặc biệt là bông xanh, cải brussel làm giảm nguy cơ mắc bệnh ung thư. Những loại rau này có chứa chất chống lại chất gây ung thư, đó là hợp chất glucosinolate, một loại glycosid có chứa lưu huỳnh. Chất này có khả năng phòng một số loại ung thư, đặc biệt là ung thư vú vì nó ức chế receptor(thụ thể)  và estrogen.

e. Cam, quýt: các loại quả thuộc nhóm này bao gồm cam, quýt, chanh, quất, bưởi… Một số nghiên cứu dịch tể học đã chỉ ra rằng: các loại quả thuộc nhóm này có khả năng phòng chống nhiều loại ung thư ở người. Người ta cho rằng vai trò phòng chống ung thư của nó là do hàm lượng vitamin C, Axit folic và lượng chất xơ khá cao trong nó.

f. Rượu vang và nho đỏ: rượu vang đặc biệt là vang đỏ có thể làm giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch. Người ta nhận thấy tỷ lệ mắc bệnh và tử vong do bệnh tim mạch ở cả nam và nữ đều giảm đi rõ rệt ở những người có sử dụng thường xuyên rượu vang.

– Người ta nhận thấy ở những vùng sản xuất và sử dụng nhiều rượu vang đỏ ở Pháp, mặc dù họ ăn nhiều mỡ heo, tuy nhiên tỉ lệ mắc bệnh tim mạch lại rất thấp vì họ uống rượu vang đỏ hằng ngày. Trong rượu vang có Flavonoid và có nhiều Phenolic có tác dụng ngăn ngừa quá trình Oxy hoá hạc mỡ LDL trong máu, từ đó làm giảm sự tích động cholesterol trên thành mạch, tránh được xơ vữa động mạch. Ngoài ra trong rượu vang đỏ còn có những chất ngăn ngừa bệnh ung thư.

g. Trà (chè): trà là thức uống phổ biến nhất trên thế giới. Trong trà người ta quan tâm nhiều đến hợp chất Polyphenolic đặc biệt có nhiều trong trà xanh. Trong những năm gần đây, người ta nói nhiều về vai trò chống ung thư, đặc biệt là vai trò chống ung thư vú của trà xanh.  

– Hợp chất Polyphenolic có nhiều dẫn xuất khác nhau, có tác dụng chống oxy hóa mạnh, bảo vệ tế bào tránh đột biến Gen. Một số bằng chứng khác cho thấy, tiêu thụ trà xanh còn giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch vì trong nó có nhiều hợp chất Flavonoid. Hợp chất này làm giảm đáng kể tỷ lệ mắc tử vong do bệnh tim mạch.

h. Trà gừng hòa tan: sử dụng hoạt chất của gừng, chứa 2,5% – 3% tinh dầu, chủ yếu là các sequiterpenes mà trong đó thành phần chính là Zingiberen, Arcurcumen, beta-Bisabolon và alpha-Famesen, có tác dụng kích thích tiêu hóa.

– Trong trà gừng ngoài gừng ra, còn có thêm hoạt chất của cây bạch quả (Ginkgo biloba Linn, thuộc họ Ginkgoaceae) để làm tăng sự tuần hòa thiểu năng oxy, để phòng chứng bất lực, sa sút trí tuệ, giảm sự lo âu, làm dịu và thư giãn cảm xúc.

 2. Thực phẩm chức năng có nguồn gốc động vật

Hình ảnh chỉ mang tính chất minh họa.

Hình ảnh chỉ mang tính chất minh họa.

Những loại thực phẩm chức năng có nguồn gốc động vật đáng kể bao gồm: cá, sữa, tôm, thịt bò…

a. Cá và dầu cá: trong cá đặc biệt là cá biển có nhiều Axit béo chưa no Omega-3, đặc biệt DHA rất cần cho sự phát triển não bộ đứa trẻ, ngoài ra nó có tác dụng giảm cholesterol xấu LDL và làm tăng cholesterol tốt HDL. Vì vậy nó các tác dụng bảo vệ tim mạch tránh cao huyết áp và xơ vữa động mạch.

b. Sữa và các sản phẩm từ sữa: Từ lâu người ta đã coi sữa mẹ là thực phẩm tốt nhất cho cơ thể em bé, bởi vì nó có thành phần dinh dưỡng rất đầy đủ và cân đối, dễ tiêu hóa. Ngoài ra trong sữa mẹ còn có một lượng kháng thể đáng kể phù hợp với cơ thể trẻ, để chống lại sự xâm nhiễm của vi trùng gây bệnh.

– Theo tài liệu Hà Huy Khôi (2004) thì trong sữa mẹ còn có yếu tố Bidifus mà bản chất của nó là Lactose Oligosaccharid, nhóm này có tác dụng kích thích nhóm vi sinh vật hữu ích trong ruột già như Bifidobacterium phát triển, kìm hãm sự phát triển của vi khuẩn gây hại.

– Những vi khuẩn có ích trong đường ruột được coi là những Probiotic bao gồm: Bifidobacterium, Lactobacillus, Enterobacteriaceae và một số loại khác. Ngày nay người ta sử dụng nó để chế biến sữa chua yoghurt.

c. Sản phẩm sữa điều trị giàu chất xơ: sữa điều trị là loại sữa được thay thế chất béo bởi chất xơ tan từ rau quả. Đây là loại sữa có hàm lượng cholesterol rất thấp. Nó được sử dụng rất phổ biến tại Hoa Kỳ và Nhật Bản. Chất Oligosaccharide bổ sung vào sữa có tác dụng kích thích vi khuẩn Bifidobacterium ở ruột già phát triển, ức chế lên men thối.

d. Sữa giàu gamma – globulin: người ta sử dụng những chủng vi sinh vật đặc biệt (Bioincubator) để sản xuất tạo nhiều gamma–Globulin trong sữa với mục đích điều trị bệnh.

e. Sữa chua Probiotics: người ta sử dụng chủng vi khuẩn hữu ích đường ruột Bifidobacterium cấy vào trong sữa chua để hỗ trợ vi sinh vật đường ruột cạnh tranh, ức chế vi sinh vật gây bệnh và có hại cho đường tiêu hoá. Từ đó loại sữa chua Probiotic này có tác dụng phòng chống bệnh tiêu chảy do vi khuẩn gây ra.

 f. Lacto ferrin: một dạng protein có chứa sắt, có trong sữa động vật, có chức năng đề kháng sự phát triển của vi sinh vật gây bệnh. Nó được coi như là một phụ gia vật phẩm thiên nhiên thay thế phụ gia hoá học khác trong chế biến thịt hộp, xúc xích, lạc xưởng. Nó không chỉ có tác dụng sinh học cao mà còn làm giảm lượng vi sinh vật có hại gây bệnh trong đường ruột và dạ dày. Nó còn được sử dụng phổ biến trong thức ăn qua đường tiêu hóa.

g. Phomat cải tiến: sử dụng chủng vi sinh vật, kết hợp với qui trình chế biến để làm giảm cholesterol, giảm lượng béo và natrium trong phomat, rất tốt cho người bệnh tim mạch. Chủng vi sinh vật đặc biệt này làm thay đổi thành phần, chất lượng dinh dưỡng, có lợi cho sức khỏe, có tác dụng phòng và điều trị bệnh.

Nguồn:Thực phẩm chức năng – sức khỏe bền vững, NXB Khoa Học & Kỹ Thuật.

<< Xem bài trước     Xem bài tiếp theo >>

Ý kiến bạn đọc ( 0 )

Mới nhất

|

Quan tâm nhất

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

XEM THÊM
Hôm nay: 0
Trong tháng: 4004
Tất cả: 1741414